Naselje Nikola Tesla, koje se u razgovoru zove i Broj šest, leži u podnožju Suve planine, oko kilometar zapadno od centra Niške Banje, i za bravara je to adresa sa jasnim orijentirima.
Po popisu iz 2022. naselje ima 4.374 stanovnika i najveće je u opštini Niška Banja, veće i od samog banjskog naselja. U njemu su škola i hram Svetih vrača Kozme i Damjana, a stajalište gradske linije koja vozi od Minovog naselja do banje dobar je orijentir.
Posao je ovde isti kao u gradu: popravljaju se brave koje zapinju, menjaju cilindri i kvake, a pre rada se kaže šta je kvar, a šta može da sačeka.
Pod Suvom planinom: naselje Nikola Tesla i šta tu traži bravar
Naselje je intenzivno naseljavano u drugoj polovini prošlog veka i postalo je jedno od prepoznatljivih prigradskih naselja Niške Banje. Između dva poslednja popisa izgubilo je nešto stanovnika, ali je i dalje najveće u opštini.
Do njega vozi gradska linija iz grada prema banji, uz nekoliko prigradskih, pa se do naselja stiže i bez kola. U naselju postoji i stalna inicijativa da se podigne spomenik Nikoli Tesli, čije ime nosi.
Za razliku od samog banjskog naselja, u kome su Institut i termalni izvori, Nikola Tesla je pre svega naselje u kome se stanuje. Na portalima za nekretnine vodi se zajedno sa Sićevom i Prosekom, a kupac kuće ili stana ovde, kao i svuda, prvo menja cilindar.
Za bravara je važno da ovde, kao i u gradu, zna kakva su vrata i šta na njima ne radi. Kod starijih vrata prvo se pita šta može da se popravi, a tek onda šta mora da se zameni. Tako se trošak drži na onome što je zaista pokvareno.
Ključ ostao u gradu, a vi ste već na stajalištu
Ko svakog dana putuje gradskom linijom do grada i nazad, ponekad tek na stajalištu shvati da je ključ ostao na poslu ili kod nekoga u gradu. Tada se javite još sa puta, pa se u razgovoru dogovori da li je jednostavnije da se vratite po ključ ili da majstor otvori vrata.
Ako je ključ samo zaboravljen, a ne izgubljen, otvaranje vrata ne znači i nov cilindar. Cilindar se menja tek kad ne znate gde je ključ završio.
Broj šest ili Nikola Tesla: dva imena za istu adresu bravaru
Zvanično ime naselja je Nikola Tesla, a u razgovoru se kaže i Broj šest; kad zovete, oba imena se razumeju. Za majstora tu nema razlike: adresa je ista, samo se naselje u razgovoru zove kraće. Ako kažete samo Nikola Tesla, dodajte i Niška Banja, jer isto ime nosi i Univerzitetska biblioteka u gradu.
Orijentiri u samom naselju su škola i hram, a ulica i broj su dovoljni za ostalo. Ako ste ostali na ulici bez ključa, dobar orijentir je i stajalište gradske linije prema banji.
Kvaka koja visi i brava koja zapinje u naselju Nikola Tesla
Kad zovete, recite da li je posao hitan ili može da sačeka: zaključana vrata se rešavaju odmah, a za popravku brave ili zamenu kvake termin se dogovara. U oba slučaja cenu čujete pre početka rada.
Brava koja zapinje
Brava koja zapinje, jezičak koji ne izlazi do kraja ili ključ koji se okreće uz otpor obično traže popravku brave, a ne novu bravu. Majstor očisti mehanizam, podesi prihvatnik i proveri da li vrata naležu, jer je deo kvarova u stvari u krilu.
Kad je mehanizam ipak pukao, majstor kaže koja nova brava staje u isti otvor, da se vrata ne bi dubila više nego što mora. Brava koja dugo nije podmazivana obično prvo počne da škripi, pa tek onda da zapinje, i tada je popravka najjednostavnija.
Nov cilindar
Zamena cilindra je pravi izbor kad je ključ izgubljen, kad je cilindar istrošen ili kad ne znate kod koga su sve ključevi. Cilindar koji je godinama radio bez podmazivanja istroši i ključeve, pa posle zamene koristite samo nove ključeve, a stare kopije bacite. Uz nov cilindar dobijate i nov komplet ključeva.
Kvaka koja visi
Zamena kvake rešava kvaku koja visi, ne vraća se u položaj ili se klima zajedno sa štitom. Ako kvaka visi samo sa jedne strane vrata, često je popustio zavrtanj ili kvadrat koji prolazi kroz bravu, pa se posao svodi na pritezanje ili novu oprugu.
Nova kvaka se bira i prema rupama koje su već na vratima, da ne bi trebalo bušiti nove. Na ulaznim vratima se spolja često stavlja fiksna kugla, a iznutra kvaka, da vrata ne mogu da se otvore bez ključa. Na sobnim vratima kvaka se menja kad se klima ili ne vraća, a jednostavna brava u njima retko se kvari.
Kvaka, brava ili cilindar: kako da prepoznate šta se pokvarilo
Po onome što vidite na vratima obično se može pogoditi gde je kvar:
- Kvaka se spušta bez otpora ili se ne vraća u vodoravan položaj: kriva je kvaka ili njena opruga.
- Ključ ne ulazi do kraja, zapinje ili se okreće teško: najčešće je kriv cilindar ili sam ključ.
- Ključ se okreće, a zasun ne izlazi: pukao je deo između cilindra i brave.
- Vrata se zaključavaju tek kad ih pridignete: krilo se spustilo i treba ga podesiti.
Ova podela nije uvek tačna, ali pomaže da majstor već iz razgovora zna šta da ponese.
Bravar koji radi u naselju Nikola Tesla radi i u banji, kilometar dalje
Naselje je deo opštine Niška Banja i sa banjom deli gradsku liniju, a centar banje je od njega na oko kilometar, pa se adresa ovde i u banji za majstora ne razlikuje mnogo. Isti majstor radi i u Brzom Brodu, naselju na istočnom ulazu u Niš, a za sela opštine dalje od banje dolazak se dogovara telefonom.
Bravar u naselju Nikola Tesla za kvaku, bravu i cilindar
Za kvaku i bravu koja zapinje termin se dogovara, a kad su vrata zaključana, lokalni bravar u Nišu poziv iz naselja prima odmah. Škola, hram Svetih vrača Kozme i Damjana i stajalište gradske linije su orijentiri koji se kažu uz ulicu.